Biuro antynapadowe Ministerstwa Sprawiedliwości wyjaśniło, jak będzie działać instytucja preferencyjnego prawa nabywania gruntów rolnych w związku z wprowadzeniem rynku ziemi.

Przede wszystkim odpowiednie pierwszeństwo mają osoby posiadające specjalne zezwolenie na wydobywanie minerałów o znaczeniu krajowym (rudy metali metali nieżelaznych, rudy metali szlachetnych, rudy metali rzadkich i metali ziem rzadkich, metale radioaktywne, surowce elektryczne i radiotechniczne).

Takie uprawnienie uzyskują określone osoby pod warunkiem, że zgodnie z informacją otrzymaną z Państwowego Katastru Gruntów (DZK) działka znajduje się w granicach oddanej takiej osobie do użytkowania działki podziemnej, z wyjątkiem:

• działki, na których znajdują się obiekty nieruchomości (budynki, budowle), będące własnością osoby korzystającej z działki na podstawie prawa własności, dzierżawy, emfiteuzy (prawo do użytkowania gruntu na cele rolnicze), superficies (prawo do użytkowania gruntu na cele budowlane),

• działki pod zabudowę ogrodniczą.

Następni w kolejce byli dzierżawcy działek, którzy otrzymają odpowiednie prawo w przypadku nieobecności przedmiotu pierwszego zamówienia lub jego odmowy skorzystania z tego prawa.

Jeżeli zgodnie z wymogami prawa podmioty te nie mogą nabyć własności działki rolnej, mogą przenieść swoje preferencyjne prawo zakupu na inną osobę, która zgodnie z prawem może stać się właścicielem (przeniesienie może nastąpić tylko raz).

Przynależność do kolejki zostanie ustalona według określonego algorytmu:

• Przedmioty pierwszego prawa pierwszeństwa nabycia gruntów rolnych ustala się poprzez uzyskanie wypisu z DZK o działce;

• Przedmioty drugiego stopnia ustalane są poprzez uzyskanie informacji z DZK i Państwowego Rejestru Praw Majątkowych do Nieruchomości (DRP).

Prawo pierwszeństwa nabycia gruntów rolnych realizowane jest pod warunkiem zapłaty przez jego podmiot ceny, za jaką działka jest sprzedawana, a w przypadku sprzedaży na aukcji (przetargu gruntów) jeżeli jego oferta jest równa ofercie największej spośród złożonych przez oferentów, a także spełnia wszystkie pozostałe warunki umowy sprzedaży.

Zamiar zakupu należy zgłosić w DRP najpóźniej na dwa miesiące przed dniem zawarcia umowy sprzedaży.

Podmiot prawa pierwszeństwa, chcąc skorzystać z przysługującego mu uprawnienia, ma obowiązek zawiadomić o tym notariusza listem wartościowym z opisem załączników i zawiadomieniem o doręczeniu lub osobiście za pokwitowaniem. W terminie 1 miesiąca od dnia otrzymania takiego zawiadomienia notariusz w porozumieniu ze sprzedającym działkę ma obowiązek wyznaczyć dzień i godzinę zawarcia umowy sprzedaży oraz powiadomić podmiot o preferencyjnym prawie, który wyraził chęć skorzystania z takiego prawa, listem wartościowym z opisem załączników i zawiadomieniem o doręczeniu.

Zarejestrowane preferencyjne prawo do nabycia gruntu ma charakter obciążenia. W tym przypadku zamiast informacji o obciążającym, do DRP została przekazana informacja o osobie, na rzecz której na podstawie pisemnej umowy zostało przekazane preferencyjne prawo do nabycia arów lub hektarów rolnych.

Źródło: Biuro ds. Zwalczania Najazdów Ministerstwa Sprawiedliwości